Pandemia koronawirusa wpłynęła na życie wszystkich, bez wyjątków. Jednymi z najbardziej dotkniętych nieoczekiwanymi zmianami w szczycie pandemii byli przedsiębiorcy i pracownicy biurowi. Nowe warunki i wyjątkowa sytuacja epidemiologiczna, która może się powtórzyć w przyszłości, wymusiła na rządzących wprowadzenie zmian do Kodeksu Pracy. Co zmieniło się w prawie pracy i jak owe zmiany wpłyną na rynek pracy w Polsce?
Zmiany w kodeksie pracy spowodowane Covid-19
Jednym z głównych celów zasad zawartych w Kodeksie Pracy jest ochrona pracownika, dlatego pandemia koronawirusa zmusiła przedsiębiorców do podjęcia odpowiednich działań. Aby działania mające na celu ochronę zdrowia pracowników i podtrzymanie funkcjonowania firm były skoordynowane, w prawie pracy pojawiło się dość dużo zmian. Dotyczą one przede wszystkim pracy zdalnej, urlopów wypoczynkowych i urlopów bezpłatnych, wyjazdów służbowych, opieki nad dzieckiem, wypowiedzenia stosunku pracy i oczywiście podstawowych zasad BHP. Jedną z podstawowych zmian, które pojawiły się na początku pandemii – 31 marca 2020 roku (art. 15zf), jest zapewnienie pracodawcy możliwości modyfikacji czasu pracy pracowników oraz możliwość zawarcia porozumienia o zmianie warunków pracy na mniej korzystne na określony okres czasu.
Pandemia a praca zdalna
Zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. pracodawca może polecić zatrudnionemu wykonywanie pracy poza zakładem pracy (np. z domu), jeżeli pozwala na to specyfika wykonywanego zawodu. Przejście na pracę zdalną było możliwe przede wszystkim w przypadku pracowników biurowych. Ważnym problemem spowodowanym przejściem na pracę zdalną była ochrona danych osobowych. Obowiązek ochrony danych osobowych niezależnie od miejsca wykonywania pracy wynika z art. 32 RODO. Z tego względu przedsiębiorcy powinni przygotować regulamin, który określa zasady i formę pracy zdalnej. Mimo że nie doszło do znacznych zmian w przepisach określających zasady ochrony danych, Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych wydał dokładne zalecenia, jak firma i pracownicy powinni zadbać o ochronę danych w czasie pracy zdalnej (oświadczenie można znaleźć na oficjalnej stronie internetowej). Warto również zaznaczyć, że pracownicy mogą wykonywać pracę zdalną, nawet jeżeli znajdują się na obowiązkowej kwarantannie, oczywiście jeśli pozwala na to ich stan zdrowia.
Zmiany w zatrudnieniu obcokrajowców
W ostatnich latach w Polsce pracę podejmowało coraz więcej obcokrajowców. Pandemia koronawirusa sprawiła jednak, że wielu z nich musiało wrócić do swoich państw. Praca migrantów ma duże znaczenie dla polskiej gospodarki, nawet w trakcie pandemii, dlatego 1 grudnia 2020 r. wprowadzone zostały przepisy uproszczające procedurę wydawania zezwoleń na pobyt i pracę w Polsce. Najważniejsza zmiana dotyczy tego, że obcokrajowcy mogą teraz aplikować o wizę roboczą w konsulacie RP kraju rezydencji stałej lub czasowej, a nie tylko w placówce przypisanej do państwa ich obywatelstwa (np. wcześniej pracownicy z Bangladeszu lub Indii musieli wracać w tym celu do swojego państwa). Istotna zmiana dotyczy też możliwości przedłużania terminu ważności oświadczeń, na podstawie których obcokrajowcy mogą pracować bez konieczności posiadania zezwolenia na pracę.
